دوره ی آموزشی زبان برنامه‎ نویسی پایتون: شروع برنامه نویسی

دوره ی آموزشی زبان برنامه‎ نویسی پایتون: شروع برنامه نویسی

 

درود با نام خدا شروع می‎کنیم و اولین قدم رو برای شروع‎یادگیری بر می‎داریم. طبق روال هر هفته با یک آموزش برنامه نویسی زبان پایتون در خدمت شما عزیزان هستیم. با ما همراه باشید تا زبان پایتون را به سادگی بیاموزید.

شروع برنامه نویسی

IDLE رو باز کنید و در اون بنویسید:

Print('Hello World!')

اگر درست نوشته باشید (کپی نکرده باشید !!) بعد از زدن دکمه‎ی اینتر باید عبارت Hello World! براتون روی صفحه نمایان بشه. تبریک میگم ! شما اولین برنامه خودتون رو با زبان پایتون نوشتید. نوشتن برنامه با پایتون به همین راحتیه. ما در اولین برنامه خودمون طبق سنت همیشگی برنامه نویسی برنامه Hello World! رو نوشتیم. ( خب دوستانی که کپی کردند می‎بینید که براتون اخطار ظاهر میشه چون شما کپی کردید !! بله این جزای کارتون بود !!! حالا بدور از شوخی چون در این متن من دستور print رو با P بزرگ نوشتم وهمونطور که قبلا هم گفتم پایتون به کوچک و بزرگ بودن حروف حساسه، پس این دستور اشتباه هستش و شکل درست اون به این صورت print(‘Hello World!’) .)

ذخیره برنامه ها در پایتون

همونطور که در بالا دیدید ما برنامه خودمون رو در IDLE نوشتیم و بصورت مستقیم خروجی اون رو دیدیم. در این مواقع ما هر خط کدی رو که بنویسیم و کلید  Enter رو فشار بدیم خروجی اون رو خواهیم دید چون ما با‎یک مفسر روبرو هستیم که عملکردش به همین شکله و هر خط کد رو که به اون داده بشه همون لحظه اجرا می‎کنه، اما ما در اکثر مواقع نیاز داریم تا بتونیم کد های خودمون رو بنویسیم و اون ها رو داشته باشیم و در مواقع نیاز اجراشون کنیم. برای این کار در IDLE از منو File گزینه‎ی New Window را انتخاب می‎کنیم. همونطور که می‎بینید‎یک پنجره‎ی جدید باز میشه که خالیه.

خب دوباره دستور خودمون رو در اون وارد می‎کنیم:

print('Hello World!')

همونطور که می‎بینید بعد از زدن دکمه‎ی اینتر، کد ما اجرا نمیشه دلیلش هم واضحه چون اینجا مفسر عمل نمی‎کنه.

حالا برای ذخیره‎ی برنامه‎ی نوشته شده خودمون از منو File گزینه‎ی Save رو انتخاب می‎کنیم و بعد از انتخاب مکان مورد نظر نام فایل رو با پسوند اون‎یعنی.py وارد می‎کنیم. فرمت مورد استفاده بصورت معمول در فایل های پایتون .py هستش. بعد از ذخیره کردن فایل از منوی Run گزینه‎ی Run Module رو انتخاب کنید‎یا دکمه‎ی f5 رو فشار بدید. همونطور که می‎بینید مفسر اصلی باز میشه و دستورات رو اجرا میکنه.

حالا چند نکته رو بررسی کنیم، اول اینکه اگه مفسر اصلی رو ببندید و این صفحه‎ی ما باز باشه با اجرای این کد ها با f5‎ یا از منوی Run می‎بینید که مفسر اجرا و دستورات رو بررسی و اجرا می‎کنه. حالا اگه در زمان بسته بودن مفسر اصلی گزینه‎یPython Shell رو اجرا کنید مفسر بدون اجرا کردن کدها باز میشه و آماده بکار.

اما این دو مورد چه کاربردی دارند؟ خب مورد اول که مشخص هستش و استفاده‎ی اون برای اجرای دستوراتی هستش که نوشتیم، اما مورد دوم برای مواقعی کاربرد داره که بر فرض مثال در حین نوشتن می‎خواهیم دستوری رو مرور کنیم تا مطمن بشیم که ساختارش درسته و یا اینکه نتیجه یک کد رو سریع ببینیم تا متوجه بشیم همون چیزی هست که مدنظر ماست و یا نه و بعد از اون در برنامه خودمون استفاده کنیم.

متغیرها

میشه گفت رایج‎ترین و پرکاربردترین مبحث در هر زبان برنامه نویسی بحث متغیرها هستش. متغیر در دنیای برنامه نویسی چیزی شبیه به متغیر در دنیای ریاضی هستش. همونطور که در دنیای ریاضی یک حرف لاتین انتخاب می‎کردیم و به اون مقدار عددی رو اختصاص می‎دادیم، و از اون متغیر در معادلات استفاده می‎کردیم. در دنیای برنامه نویسی هم نامی رو برای یک متغیر درنظر می‎گیریم و درون اون هر چیزی رو که بخواهیم ذخیره می‎کنیم و از اون استفاده می‎کنیم. متغیرها رو به این شکل درنظر بگیرید که مثل یک جعبه هستش که روی این جعبه عنوان اون نوشته میشه یعنی همون نام متغیر و درون جعبه هر چیزی که بخواهیم میتونیم بریزیم مثل مقدار درون متغیر.

اما از نظر دنیای کامپیوتر یک متغیر به چه معناست؟ یک متغیر در دنیای کامپیوتر یعنی یک بخش از حافظه‎ی رم سیستم که میتونیم مقداری رو درون اون ذخیره کنیم و با توجه به آدرسش به اون دسترسی پیدا می‎کنیم. یعنی در این حالت میتونیم متغیر رو بدون نام هم بسازیم اما چون امکان دسترسی به محتویان متغیر درون فضای پیچیده رم سخت هستش باید نامی رو به اون اختصاص بدیم تا با صدا زدن اون نام مقدار متغیر بسرعت جایگزین بشه.

نحوه‎ی ساخت متغیر:

برای تعریف متغیر در دنیای برنامه نویسی به سه مورد اصلی نیاز داریم: نام متغیر، علامت تعریف متغیر، مقدار متغیر. همونطور که پیشتر هم گفتم زبان پایتون ساختار نوشتاری بسیار ساده‎ای داره و این مورد رو تو هر دستوری میشه دید مثل همین تعریف متغیر. در زبان های دیگه مثل php برای تعریف متغیر باید از علامت $ استفاده کرد به این صورت : $variablename = variablevalue; و در زبان های دیگه‎ای مثل جاوااسکریپت نحوه‎ی تعریف متغیر تقریبا به همین صورت هستش و از کلمه کلیدی var استفاده میشه. اما در پایتون قضیه از این موارد هم ساده تر هستش و تنها همون 3 مورد اصلی وجود داره و میشه گفت دیگه از این ساده تر ممکن نیست چون کمتر از این حالت یعنی اون 3 مورد اصلی و چهارچوب تعریف متغیر وجود نداره!!

دستور کلی تعریف متغیر در زبان پایتون:

variablename = variablevalue

یعنی نام متغیر و بعد علامت مساوی( که نشان دهنده‎ی این مورد است که مقدار روبروی آن باید به نام قبل از آن تعلق بگیرد) و مقدار متغیر. چندین مثال:

a = 1

moteghayer = 'techfars'

name = "pedram"

zipcode = 123566

تعریف چند متغیر بصورت همزمان:

برای تعریف چندین متغیر بصورت همزمان از ساختار زیر استفاده می‎کنیم:

var1, var2 = 1, 2

نکات:

درون متغیرها هر نوع اطلاعاتی رو میشه ذخیره کرد اعم از اعداد و رشته‎ها و … . بعدا در مورد انواع داده‎ها توضیح خواهم داد.

متغیرها زمانی که تعریف میشند تا هر وقتی که بخواهیم قابل دسترسی هستند و برای دسترسی به مقدار اون‎ها کافیه تا تنها نام اون‎ها رو صدا بزنیم.

در پایتون بخشی برای مدیریت خودکار حافظه هستش که از مزیت های خوب این زبان به حساب میاد، اما چون کمی تخصصی‎تر هستش و به شی ها در برنامه‎نویسی مربوطه، این مورد رو در همون بخش توضیح خواهم داد.

در مورد نام گذاری متغیرها چند قانون وجود داره که باید حتما رعایت بشه:

نباید نام های مربوط به دستورات پایتون رو استفاده کنیم، به این نام ها کلمات رزرو شده‎ی پایتون می‎گویند که شامل موارد زیر هستش:

False class finally is return None continue for lambda try

True def from nonlocal while and del global not with as

elif if or yield assert else import pass

break except in raise

برای نام گذاری متغیرها بهتر هستش که نام اون‎ها مشخص کننده‎ی محتواشون باشه، نام متغیرها می‎تواند طولانی و یا کوتاه باشد، درون نام اون‎ها میشه از اعداد، حروف بزرگ و کوچک و علامت _ استفاده کرد. نکته‎ی مهم اینکه در شروع نام متغیر نباید از عدد استفاده بشه اما استفاده از کارکتر _ مشکلی نداره.

حالتی معمول برای نوشتن نا متغیر به این صورت هستش که با حروف کوچیک نوشته می‎شوند و بجای فاصله از علامت _ استفاده میشه. چندین نمونه نام متغیر صحیح:

res_sell = 124

Bar1 = 456

fOo = 'hello'

_bar = 'world'

اگر قبل از نام های رزرو شده علامت _ بزاریم این نام تداخلی با مورد قبلی نداره. مثلا :

_if

در مورد متغیرها مبحثی وجود داره بحت عنوان نام گذاری مجدد: فرض کنید ما متغیری رو به این شکل تعریف می‎کنیم

bar = 1

حالا متغیر دیگه‎ای رو به این شکل تعریف می‎کنیم:

foo = bar

در اینجا می‎بینید که ما متغیر دیگه‎ای رو بنام foo ساختیم و برای مقدار اون متغیر bar رو در نظر گرفتیم. در این حالت زمانیکه متغیر foo رو صدا بزنیم مقدار اون برابر با متغیر bar میشه و در این لحظه متغیر bar با مقدارش یعنی 1 جایگزین میشه یعنی نتیجه نهایی همون عدد 1 خواهد بود.

حالا چند نکته: اولی اینکه اگر مقدار متغیر bar رو تغییر بدیم یعنی مقدار جدیدی برای اون تعریف کنیم با فراخوانی foo این مقدار جدید نمایش داده نمیشه بلکه مقدار قبلی نمایش داده میشه. دلیل این امر این هستش که زمانیکه ما متغیر foo رو تعریف می‎کنیم در حقیقت یک متغیر جدید می‎سازیم و مقدارش رو با مقدار یک متغیر دیگه برابر قرار می‎دهیم.

حالا اگه مقدار متغیر foo هم تغییر بدیم تاثیری در متغیر اول نداره و مقدار اون به حالت خودش باقی می‎مونه.

نحوه‎ی فراخوانی متغیر:

کافیه تا نام اون رو بنویسیم، زمانیکه کد اجرا میشه، نام متغیر دقیقا با مقدارش جایگزین میشه.

خب در این جلسه متغیرها رو کامل بررسی کردیم البته نکات کوچیکی باقی موندند که در مباحث بعدی به اون‎ها می‎پردازیم. ویدئو زیر رو ببینید که موارد گفته شده رو یکبار نشون داده . تا جلسه بعد بدرود.

0

3 نظر

  1. وای فوق العاده بود ممنون با همین روند ادامه بدید

    1+

    1. پدرام علی نیا

      ممنونم از اینکه مطالعه کردید.حتما. لطفا انتقادات و پینشنهادات خودتون روهم بفرمایید.موفق باشید.

      1+

  2. سلام. وقتی میخوام فایل پایتون رو سیو کنم، بعد از اینکه همه ی کارهایی که گفتید انجام دادم، درست انجام میشه ولی بعدش که میخوام فایلمو باز کنم باز نمیشه! و نمیفهمم چرا.
    من کاملا مبتدی ام.اگه میشه یکم بیشتر درباره ش توضیح بدید.

    0

ارسال یک دیدگاه

همچنین ممکن است دوست داشته باشید

سامسونگ بصورت رسمی A9 Pro را در چین عرضه می‎کند

پس از یک سری از تصاویر و اطلاعات